Lo ngại trong ASEAN về Trung Quốc và quy tắc ứng xử trên Biển Đông

.

Các quốc gia ASEAN sẽ tham dự cuộc họp thượng đỉnh tại Manila từ ngày mai (28/4) và một chủ đề quan trọng được đem ra bàn luận là Bộ Quy tắc Ứng xử của Các bên trên Biển Đông (COC).

Sự tham gia của Bắc Kinh vào việc hoàn thiện COC làm dấy lên hy vọng về khả năng giải quyết tranh chấp, nhưng những người tham gia vào việc phác thảo các điều khoản vẫn có những mối lo ngại về sự chân thành của Trung Quốc, theo Reuters.

“Một số người trong chúng tôi ở ASEAN cho rằng đây chỉ là một phương cách ‘câu giờ’ của Trung Quốc”, một nhà ngoại giao cấp cao quen thuộc với các cuộc đàm phán nói.

“Trung Quốc khả năng sẽ trì hoãn cho đến khi họ hoàn thành các mục tiêu chiến lược của mình … “

Bộ quy tắc COC được xây dựng dựa trên Tuyên bố Ứng xử năm 2002 (DOC) của các bên ở Biển Đông, tuân theo Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS), đảm bảo tự do hàng hải và trên không, và “tránh hoạt động cư trú trên các hòn đảo, rạn san hô, bãi cạn, cồn cát, và các thực thể khác “.

Trung Quốc đã không tuân theo DOC, và thách thức hiện giờ là làm cho Bắc Kinh phải chấp nhận ràng buộc pháp lý của COC, Reuters cho biết nhận định của một quan chức ASEAN.

Một nhà ngoại giao tại Ban Thư ký ASEAN cho biết, tất cả các bên đều có kế hoạch hoàn thiện khuôn khổ COC trong năm nay, nhưng vẫn có những quan ngại về kết quả cuối cùng.

Theo ông Richard Heydarian, một chuyên gia về chính trị học và các vấn đề quốc tế tại Đại học De La Salle của Manila, chiến lược của Trung Quốc là thể hiện một bên có trách nhiệm, và ránh ràng buộc vào các quy tắc có thể làm suy yếu vị thế địa chính trị của họ.

Ông nói: “Trung Quốc muốn đưa đến một khuôn khổ mang tính chất biểu tượng, để nói với Mỹ rằng “Đừng có can dự vào, chúng tôi đang giải quyết với ASEAN trên nền tảng ngoại giao”, nhưng [họ lại muốn khuôn khổ này] không có đủ ý nghĩa để hạn chế khả năng phản ứng của họ trong trường hợp chính quyền Trump có lập trường cứng rắn hơn.”

Người chủ trì hội nghị tại Manila vào ngày mai, Tổng thống Philippines Duterte, được dự đoán sẽ truyền tải thông điệp từ Trung Quốc.

“Mọi người giờ đây đang dõi theo Philippines, chúng ta dự kiến Trung Quốc sẽ gửi thông điệp của họ đến các nước Đông Nam Á thông qua Tổng thống Duterte”, một cựu quan chức Philippines từng liên quan đến chính sách đối ngoại nói với Reuters.

Vào tháng 7 năm ngoái, tòa trọng tài quốc tế đã ra phán quyết ủng hộ ủng hộ đơn kiện của Manila và bác bỏ tuyên bố chủ quyền trên Biển Đông của Bắc Kinh. Tuy nhiên, Tổng thống Philippines Duterte đã không gây sức ép với Bắc Kinh về việc tuân thủ phán quyết về Biển Đông khi quyết định ‘chia tay’ đồng minh lâu năm Hoa Kỳ để ‘bắt tay’ với Trung Quốc.

Thu Phương

Xem thêm:

  • Tổng thống Trump tuyên bố sẽ cứng rắn với Trung Quốc về Biển Đông
  • Biển Đông ‘lao đao’ khi Philippines cho Trung Quốc xây dựng đảo nhân tạo
  • Trung Quốc hạ thủy tàu sân bay chế tạo trong nước đầu tiên

Nguồn: www.daikynguyenvn.com